Archive for the ‘Καλογεροπούλου Ξένια’ Category

Το σκλαβί

Μία παράξενη ιστορία αγάπης. Ενα λαϊκό παραμύθι που ξαναγράφεται από την Ξένια Καλογεροπούλου. Ένα θεατρικό έργο που κερδίζει το βραβείο «Καρόλου Κουν». Η παράσταση «Το σκλαβί» ανεβαίνει στη Θεσσαλονίκη από την Παιδική Σκηνή του θεάτρου «Αριστοτέλειον» στις 17 Οκτωβρίου, ντυμένη με τις υπέροχες μουσικές του Νίκου Κυπουργού και με τη σκηνοθετική σφραγίδα του Τάσου Ράτζου.

Η παράσταση, μάλιστα, επιφορτίζεται με μία ακόμη αποστολή, καθώς στηρίζει το σπουδαίο έργο του Συλλόγου Φίλων Καρκινοπαθών Παιδιών «Στοργή», δίνοντας ένα ευρώ από κάθε μαθητικό εισιτήριο που κόβεται. Η Ξένια Καλογεροπούλου ξετυλίγει την «κόκκινη κλωστή δεμένη» για τους αναγνώστες του «S».

«Το σκλαβί» είναι μια ιστορία που έχει να κάνει μεταξύ άλλων και με την αναζήτηση της αγάπης. Πώς θα χαρακτηρίζατε εσείς το παραμύθι αυτό; Τι πραγματεύεται;

Πρόκειται για ένα λαϊκό παραμύθι από τη Σύμη, το οποίο είχε συμπεριλάβει ο Γιώργος Ιωάννου σε μία συλλογή του με λαϊκά παραμύθια. Όταν το διάβασα, το θεώρησα μια ερωτική ιστορία. Μετά από καιρό, όμως, και όσο προχωρούσα στη γραφή, διαπίστωνα ότι δεν ήταν αμιγώς μία ιστορία αγάπης. Αλλά για κάποιο λόγο σού έδινε αυτήν την αίσθηση. Σε κανένα σημείο δεν αναφέρεται ότι ο πρωταγωνιστής ερωτεύεται την πρωταγωνίστρια. Αλλά η αίσθηση που σου έμενε -προφανώς, επειδή εσύ ήθελες να πάρεις αυτό από το παραμύθι- ήταν αυτή μιας πολύ έντονης και δραματικής ερωτικής ιστορίας. Μιας ασυνήθιστης ερωτικής ιστορίας. Ένα παράξενο και πολύ αστείο παραμύθι. «Το σκλαβί» υπήρξε σταθμός στην καριέρα μου και στην ίδια τη ζωή μου. Είμαι πολύ υπερήφανη γι’ αυτό. Χαίρομαι που ανεβαίνει στη Θεσσαλονίκη και που ο σκηνοθέτης της παράστασης το αγαπά επίσης πολύ.

Τι είναι αυτό που κάνει το συγκεκριμένο παραμύθι παράξενο και ασυνήθιστο;

Υπάρχουν μέσα του πολλών ειδών έρωτες. Υπάρχει ο φανταστικός έρωτας, καθώς το ένα παλικάρι ερωτεύεται μία γυναίκα από τη ζωγραφιά της. Ερωτεύεται μάλλον την ίδια τη ζωγραφιά. Αυτή η κοπέλα θα μπορούσε να μην έχει υπάρξει ποτέ και να τη φαντάστηκε απλώς ένας ζωγράφος. Ή θα μπορούσε να είναι γριά πλέον, αν όχι νεκρή. Αυτά είναι πράγματα που συμβαίνουν και στη ζωή μας. Δηλαδή, μπορούμε να ερωτευτούμε είτε έναν αστέρα του σινεμά είτε ένα πρόσωπο που αποκλείεται ν’ αποκτήσουμε, για παράδειγμα τη γυναίκα του αδερφού μας, ή μια κοπέλα που είδαμε μια στιγμή σ’ ένα παράθυρο τρένου που έφευγε. Και αυτό μπορεί να σημάδεψε όλη μας τη ζωή και να είναι ο πιο ισχυρός έρωτας που έχουμε ζήσει, πιο δυνατός από τους χειροπιαστούς. Υπάρχει εδώ ένα μπλέξιμο ανάμεσα σ’ εκείνον τον ιδανικό και ίσως ανέφικτο έρωτα και τον άλλον, τον αληθινό και χειροπιαστό. Το παλικάρι που ερωτεύεται την κοπέλα από τη ζωγραφιά παντρεύεται κάποια άλλη. Από την άλλη, ο αδερφός του ερωτεύεται μία αληθινή κοπέλα, αλλά καταλήγει με κάποια άλλη, η οποία τον αγαπά. Τελειώνει το έργο και δεν ξέρουμε αν θα την αγαπήσει και ο ίδιος. Αυτό το ανοιχτό τέλος εξάπτει τη φαντασία των παιδιών. Πολλά, μάλιστα, έγραψαν εκθέσεις στο σχολείο για το τι γίνεται μετά το τέλος του παραμυθιού.

Πόσο δύσκολο είναι ν’ ανεβεί ένα παραμύθι στη θεατρική σκηνή;

Είχε πολλά προβλήματα στο ανέβασμά του. Για να σας δώσω ένα παράδειγμα, σε μία συγκεκριμένη σκηνή του έργου η ομορφιά της πρωταγωνίστριας γινόταν αιτία να μαρμαρώσει το παλικάρι, δηλαδή ο πρωταγωνιστής. Στο παραδοσιακό παραμύθι, λοιπόν, εμφανιζόταν η Παναγία κι έλεγε στη λεχώνα γυναίκα να κόψει κομματάκια το παιδάκι που μόλις είχε γεννήσει και να το ψήσει στο φούρνο. Όπως καταλαβαίνετε, κάτι τόσο άγριο δεν μπορούσε να σταθεί… Στην παράσταση, λοιπόν, η γυναίκα έχει τύψεις, ανεβάζει πυρετό και βλέπει παραισθήσεις. Έτσι, της εμφανίζεται η Παναγία, η οποία θέλει να της πάρει το παιδί. Η μητέρα τότε εκλιπαρεί την Παναγία να πάρει την ίδια και όχι το μωρό της. Τελικά τιμωρείται με το να γερνάει, κάτι που βέβαια είναι συμβολικό. Καθώς, όμως, στα μάτια του ήρωα παραμένει όμορφη, εκείνη αποκτά και πάλι την ομορφιά της. Χρειάστηκε, λοιπόν, να δώσουμε τέτοιες λύσεις, καθώς και να εμπλουτίσουμε χαρακτήρες του παραμυθιού, που απλώς υπήρχαν στατικά στην αρχική του μορφή.

Τι σήμαινε για εσάς η περιπέτεια της συγγραφής;

Ήταν μία διαδικασία αναζήτησης για μένα. Μέσα από μία λέξη πρέπει να καταλάβεις τι υπάρχει από κάτω, τι κρύβεται. Δύο χρόνια ήμουν βυθισμένη μέσα στο παραμύθι. Μου έδωσε μία πάρα πολύ μεγάλη συγκίνηση, από τις εντονότερες που έχω ζήσει. Και τελικά βγήκε ένα αποτέλεσμα που πραγματικά μας χαροποίησε.

Μάλιστα βραβευτήκατε γι’ αυτήν την παράσταση…

Για το έργο, ναι. Διακρίθηκε ως το καλύτερο έργο της χρονιάς από τα βραβεία «Καρόλου Κουν». Δε βραβεύτηκε, δηλαδή, ως παιδικό έργο μόνο. Το παίξαμε μόνο ενάμισι χρόνο, παρόλο που υπήρχε πολύς κόσμος που δεν πρόλαβε να το δει. Αλλά εμείς αποφασίσαμε ν’ αλλάξουμε έργο κι εξαιτίας του υπουργείου Πολιτισμού -για να μην πηγαίνουμε κάθε χρόνο για επιχορήγηση με το ίδιο έργο.

Υπάρχουν θέματα για τα οποία δε μιλάμε στα παιδιά ούτε και μέσα από ένα παραμύθι ή ένα παραμύθι μπορεί να πραγματεύεται οτιδήποτε;

Το παραμύθι μπορεί να πει πράγματα πολύ πιο εύκολα. Μπορεί να μιλήσει για το θάνατο με μεγαλύτερη ευκολία από ένα σύγχρονο ρεαλιστικό έργο. Είχαμε παίξει, μάλιστα, στο «Πόρτα» το «Αλλιώτικο καλοκαίρι» που απευθυνόταν σε πολύ μικρά παιδιά και είχε ως θέμα του το θάνατο. Αλλά αυτό ήταν μια εξαίρεση. Τα περισσότερα θέματα πάντως μπορείς να τα αγγίξεις. Εξαρτάται πώς το κάνεις…

Θεωρείτε ότι το παιδικό θέατρο είναι παραμελημένο; Ρωτάω εσάς, καθώς είστε η πρώτη στο χώρο που αρχίσατε ν’ ασχολείστε επαγγελματικά με τις παιδικές παραστάσεις.

Έπρεπε να βοηθηθεί το παιδικό θέατρο, να έχουμε διαγωνισμούς, φεστιβάλ, βραβεία. Και φυσικά, χρειάζεται περισσότερη οικονομική βοήθεια. Από την άλλη, η λέξη «επαγγελματικός» είναι παραπλανητική. Τώρα πια υπάρχουν επαγγελματικοί θίασοι για παιδιά. Δεν είναι όπως παλιά. Αυτό όμως δε σημαίνει απαραίτητα ότι κάνουν και πραγματικά καλό θέατρο. Το θέατρο θέλει κι ένα βάσανο, θέλει κάτι από μέσα σου. Εγώ προσωπικά και οι συνεργάτες μου όσο προχωράμε τα βρίσκουμε όλο και πιο δύσκολα. Γινόμαστε όλο και πιο απαιτητικοί.

Πόσο σημαντικές είναι η αναζήτηση νέων μορφών, οι φρέσκες ιδέες και η δοκιμή ακόμη και πειραματικών πραγμάτων στο θέατρο; Γίνονται τέτοιες δουλειές στην Ελλάδα;

Είχα δει στην Ιταλία ένα φεστιβάλ που ήταν όλο για βρέφη. Ζήλεψα πολύ και, όταν επέστρεψα, έκανα το «Έλα έλα». Το κοινό μας ηλικιακά σ’ αυτήν την παράσταση ξεκινούσε από 8 μηνών. Τα πιτσιρίκια παρακολουθούσαν μαγεμένα. Βέβαια, αυτό που εδώ θεωρούμε καινοτόμο ή πειραματικό, στο εξωτερικό είναι κάτι πάρα πολύ κοινό. Οπωσδήποτε, λοιπόν, ψάχνουμε καινούριους τρόπους. Αυτό συμβαίνει και με την παράσταση που ετοιμάζουμε τώρα. Αν και παίζουν στο έργο εκπληκτικοί ηθοποιοί, όπως η Άννα Μάσχα και ο Αργύρης Ξάφης, ο πρωταγωνιστής δεν είναι ηθοποιός αλλά μία κούκλα. Συγκεκριμένα, παίζουν τρεις κούκλες σε περίπου φυσικό μέγεθος που συνομιλούν με τους ηθοποιούς. Δίνουν την αφορμή, για ν’ αφηγηθεί ο ηθοποιός μία ιστορία από κάποια απόσταση. Ελπίζω να είναι πάρα πολύ αστείο αλλά και ποιητικό. Οι πρόβες μέχρι στιγμής είναι συναρπαστικές.

Πέρα από τα διδάγματα του παραμυθιού, οι μικροί θεατρόφιλοι θεατές θα έχουν την ευκαιρία να βοηθήσουν κάποια άλλα παιδάκια που χρειάζονται τη βοήθειά τους. Ένα ευρώ από την τιμή των 8 ευρώ κάθε μαθητικού εισιτηρίου θα καταβάλλεται στο Σύλλογο Φίλων Καρκινοπαθών Παιδιών «Στοργή» για την περίθαλψη και θεραπεία των καρκινοπαθών παιδιών στην 4.500 τ.μ. πτέρυγα που κατασκεύασε κι εξόπλισε ο σύλλογος σε χώρο του νοσοκομείου Γ. Παπανικολάου για τις ανάγκες και τη δράση της «Στοργής».

Η «Στοργή» είναι ένα φιλανθρωπικό, μη κερδοσκοπικό σωματείο μ’ έδρα τη Θεσσαλονίκη, το οποίο ιδρύθηκε το 1991 με πρωτοβουλία της κ. Τίμης Μπακατσέλου. Το επόμενο μεγάλο έργο της «Στοργής» είναι η δημιουργία και η λειτουργία ενός ξενώνα για τα παιδιά και τους συνοδούς τους που έρχονται στη Θεσσαλονίκη για θεραπεία από περιοχές της περιφέρειας.

info: «To σκλαβί» κάνει πρεμιέρα στo θέατρο «Αριστοτέλειον» την Κυριακή 17 Οκτωβρίου στις 11:30. Τις καθημερινές πραγματοποιούνται παραστάσεις για σχολεία έπειτα από συνεννόηση (τηλ. για ραντεβού 2310 250303). Η τιμή του εισιτηρίου στις σχολικές παραστάσεις είναι 8 ευρώ ενώ στις κυριακάτικες 12 ευρώ. Ένα ευρώ από κάθε σχολικό εισιτήριο διατίθεται στο Σύλλογο Φίλων Καρκινοπαθών Παιδιών «Στοργή».

  • Συνέντευξη: Χάιδω Σκανδύλα, Αγγελιοφόρος: Τρίτη, 5 Οκτωβρίου 2010 13:54
Advertisements
  • Η ΞΕΝΙΑ ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΥ ΣΥΜΜΕΤΕΧΕΙ ΣΤΟ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΘΗΝΩΝ
  • Κάποια μένει απόψε άυπνη. Κάτι θέλει, αλλά τι; Σοκολάτα; Μπα. Ενα άλλο δώρο; Ούτε. Μήπως θέλει το φεγγάρι; Ε, λοιπόν, αυτό θέλει. Στο δωμάτιό της έρχεται ένα μεγάλο, ολοστρόγγυλο φεγγάρι. Κι εκείνη περνά τα επόμενα 35 λεπτά κυνηγώντας το, ζωγραφίζοντάς το, πετώντας του μια παντόφλα, προσπαθώντας να το πάρει αγκαλιά…

Η  Ξένια Καλογεροπούλου και ο «συμπρωταγωνιστής» της, φωτεινός και  ολοστρόγγυλος, σε μια παράσταση ασυνήθιστη, διασκεδαστική και φρέσκια

Η Ξένια Καλογεροπούλου και ο «συμπρωταγωνιστής» της, φωτεινός και ολοστρόγγυλος, σε μια παράσταση ασυνήθιστη, διασκεδαστική και φρέσκια

Στο «Ελα-Ελα», τον «μονόλογο χωρίς λόγια» που έγραψε και ερμηνεύει, ενταγμένο στις εκδηλώσεις του Ελληνικού Φεστιβάλ, η Ξένια Καλογεροπούλου στο μικρό θεατράκι της «Πόρτας», οι πολλές εξηγήσεις αποφεύγονται. Δεν τις χρειάζονται, άλλωστε, οι λιλιπούτειοι θεατές προσχολικής ηλικίας στους οποίους κυρίως απευθύνεται. Απόδειξη, οι αντιδράσεις που είχαν όσα παιδάκια είδαν ήδη το έργο στις πρόβες. Ο 3χρονος Γιώργος, «ο μικρός μας εγγονός. Εντυπωσιάστηκε ειδικά κάποια στιγμή που παίρνω το φεγγάρι αγκαλιά. «Η Ξένια», είπε αργότερα στη μαμά του, «κυνηγούσε ένα φεγγάρι που ήταν ο παππούς»!».

Η Ξένια Καλογεροπούλου είναι ενθουσιασμένη κι ανυπόμονη για την παράσταση που ετοιμάζει από τον Ιανουάριο με μια «ιδανική ομάδα» συνεργατών: με τη Μάρθα Κλουκίνα συνυπογράφουν τη σκηνοθεσία, η Νάνσυ Μπινιαδάκη και οι συνεργάτες της (Κώστας Χαϊδαλής/brittle.gr) ανέλαβαν το εξαιρετικά δύσκολο κομμάτι των βίντεο, ο Κορνήλιος Σελαμσής έγραψε μία γοητευτική και καθόλου αναμενόμενη μουσική, η Κυριακή Τσίτσα έκανε το σκηνικό και ο Λευτέρης Παυλόπουλος ανέλαβε τους φωτισμούς.

Η αρχική ιδέα, βέβαια, ανήκει στην Καλογεροπούλου. «Επωαζόταν» πολλά χρόνια. «Οταν το ’72 έκανα τον «Πινόκιο», την πρώτη-πρώτη μου παράσταση για παιδιά, έπαιζε», εξηγεί, «κι ο Μηνάς Χατζησάββας. Του είχα ζητήσει να κάνει κάτι χαριτωμένο για να απασχολούνται τα παιδιά στο διάλειμμα. Εκανε, πραγματικά, διάφορα νόστιμα. Και μια μέρα του έριξε ο ηλεκτρολόγος ένα στρογγυλό φως. Το βλέπει ο Μηνάς, πάει να το πιάσει, το φως μετακινείται κι εκείνος αρχίζει να το κυνηγάει, να σκαρφαλώνει, να πέφτει. Τα παιδιά είχαν ενθουσιαστεί. Ε, λοιπόν, αυτό το τόσο απλό εύρημα ήταν από τα πράγματα που έχω χαρεί περισσότερο στη δουλειά μας. Το ‘χα κρατήσει μέσα μου κι «αναδύθηκε» όταν το ’99 πήγαμε με τη Μάρθα Κλουκίνα στο Φεστιβάλ Θεάτρου για βρέφη της Μπολόνια. Ετσι μου ήρθε η ιδέα για το φεγγάρι. Κι έκατσα κι έγραψα κάτι που ήθελα για πρώτη φορά να το παίξω εγώ».

  • Και η ιδέα τού «άπιαστου»…;

«Απ’ αυτήν ξεκίνησα. Λέμε «τι θέλεις; Το φεγγάρι…». Εβλεπα, όμως, και πόσο αρέσει στα παιδιά. Π.χ. στην εγγονή μας -που μικρότερη ζούσε στην Αγγλία και γι’ αυτό ανακάτευε τα αγγλικά με τα ελληνικά. Κάποτε λοιπόν την πήραμε μαζί μας στο Πήλιο, για να δούμε την αυγουστιάτικη πανσέληνο. Καθόμασταν και χαζεύαμε πώς σιγά σιγά αναδυόταν ένα μεγάλο κόκκινο φεγγάρι, όταν ξαφνικά η μικρή, μαγεμένη, λέει «Let’s go πιο κοντά»!».

  • Το «Ελα-Ελα» είναι κι ένα έργο ποιητικό;

«Ποιητικό είναι αναπόφευκτα. Ενα φεγγάρι που έρχεται και φεύγει είναι από μόνο του ποιητικό, χωρίς να φιλολογίζει. Γιατί συγχρόνως το έργο έχει κάτι από την ψυχολογία των κλόουν ή και τις παλιές ταινίες του Σαρλό. Κατά τα άλλα… ξέρω κι εγώ; Αυτό που προσπαθήσαμε είναι να μην εξηγούμε και να μην περιγράφουμε τίποτα».

  • Το φεγγάρι παίζει κανονικά;

«Είναι κάτι πολύ ζωντανό, με το οποίο «συνομιλώ». Υπάρχει μια πολύ αιτιολογημένη δράση, τόσο από τη δική μου μεριά όσο κι απ’ του φεγγαριού. «Γιατί το φεγγάρι εδώ αντιδρά έτσι κι όχι έτσι;» μου επεσήμαινε στις πρόβες η Νάνσυ».

  • Το έργο απευθύνεται σε παιδιά προσχολικής ηλικίας ή σε ενηλίκους. Γιατί όχι και σε μεγαλύτερα παιδιά;

«Γιατί συνήθως αυτά θέλουν ένα έργο με ιστορία, με διάρκεια και με λόγια. Ενώ αυτό δεν έχει λόγια, παρά μόνο τη λέξη «Ελα» και διαρκεί μόλις 35′. Οι μεγάλοι θα το δουν για άλλους λόγους. Και νομίζω ότι θα περάσουν καλά, γιατί είναι μια πρόταση πολύ ασυνήθιστη, διασκεδαστική και φρέσκια. Ισως και συγκινητική. Εμένα τουλάχιστον με συγκινεί πολύ. Βουρκώνω -ενώ γενικά δεν μου συμβαίνει εύκολα».

  • Πώς καταλαβαίνετε ότι το θέαμα «περνάει» σε τόσο μικρά παιδιά;

«Στη δοκιμή του Μαρτίου ήταν ευτυχώς όπως το είχα ονειρευτεί. Είκοσι μωρά έβλεπαν άφωνα, συνεπαρμένα κι όπου ήταν αστεία σημεία, ξεκαρδιζόντουσαν. Τι παραπάνω να ζητήσω;».

  • Τέτοιου είδους θέατρο τι απαιτήσεις έχει απ’ τον ηθοποιό;

«Είναι κατ’ εξοχήν σωματικό θέατρο. Επίσης, σου μαθαίνει πώς να έχεις μια διαφορετική επαφή με το κοινό. Με τα μωρά πρέπει να μοιράζεσαι τα πράγματα αλλιώς. Επίσης εγώ θέλω αυτό το «παιδάκια, καταλάβατε τι κάνω τώρα;» να λείπει. Γι’ αυτό ένα τέτοιο έργο πρέπει να είναι πολύ σαφές, χωρίς να υπάρχει η εξήγηση, πράγμα που απαιτεί ακόμα μεγαλύτερη δουλειά. Κι ακόμα πρέπει να υπάρχει συνεχώς δράση -ακόμα κι αν δράση είναι ένα απλό κοίταγμα ή μια ανάσα».

  • Εσείς το κοιτάτε ακόμα το φεγγάρι;

«Εχω να το δω από το περσινό καλοκαίρι. Σκέφτομαι, όμως, ότι έχουμε μέσα μας δυο φεγγάρια. Το ένα είναι το πραγματικό και το άλλο αυτό που κοιτάμε και σκεφτόμαστε…».

  • Το δικό σας φεγγάρι ποιο είναι;

«Θαυμάζω πολύ εκείνους που πήγαν στο φεγγάρι. Το δικό μου, όμως, φεγγάρι δεν είναι αυτό του Νιλ Αρμστρονγκ».

info: Το «Ελα-Ελα» της Ξένιας Καλογεροπούλου παίζεται στο θέατρο «Πόρτα» στις 19, 20 και στις 26 και 27 Ιουνίου, σε διπλές παραστάσεις (12.00 και 18.00). Τα εισιτήρια στοιχίζουν 15 ευρώ και 7 ευρώ (μειωμένο). Πληροφορίες και κρατήσεις στο τηλέφωνο 210-3272000.

  • Της ΝΑΤΑΛΙ ΧΑΤΖΗΑΝΤΩΝΙΟΥ, Ελευθεροτυπία, Τρίτη 15 Ιουνίου 2010
  • Η Ξένια Καλογεροπούλου πρωταγωνιστεί σε μια παράσταση σαράντα λεπτών για θεατές από δύο μέχρι έξι χρονών

Στη σκηνή θα βρίσκεται ένα φεγγάρι, μία ηθοποιός κι ένα μαξιλάρι. Στη θέση του κοινού θα κάθονται μικροί θεατές, από 1,5-2 ετών μέχρι 5-6. Η Ξένια Καλογεροπούλου θα παρουσιάσει στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών μια παράσταση θεάτρου για προνήπια και νήπια, από τις ελάχιστες που έχουν παρουσιαστεί στην Ελλάδα. Και η γυναίκα που συνέδεσε το όνομά της με την ανάπτυξη του παιδικού θεάτρου στη χώρα μας, που έχει ανεβάσει δεκάδες παραστάσεις παιδικού θεάτρου κι έχει υπογράψει πολλά έργα που γνώρισαν σε μικρούς θεατές την τέχνη του θεάτρου θα παίξει για πρώτη φορά μπροστά σε παιδιά, στο έργο που η ίδια εμπνεύστηκε και έγραψε με τίτλο «Ελα, έλα».

Μια παράσταση μόλις 40 λεπτών, ένα έργο χωρίς λόγια. Τι αφηγείται ένα έργο χωρίς λόγια;

«Η βασική του ιδέα είναι ότι όλοι διαρκώς κάτι θέλουμε, κάτι ψάχνουμε. Αυτό το άπιαστο, το άγνωστο, που δεν ξέρουμε τι είναι συχνά το ταυτίζουμε με το φεγγάρι. «Τι θέλεις να σου χαρίσω, το φεγγάρι;» Για τα παιδιά πάλι το φεγγάρι είναι πάντα κάτι γοητευτικό, που πολύ θα ήθελαν να αγγίξουν. Αυτό είναι το βασικό ερέθισμα. Από ’κει και πέρα, η ιστορία μας είναι η ιστορία μιας σχέσης. Είναι σχεδόν μια ερωτική ιστορία. Υποδύομαι τη Μία, που μπορεί να είναι παιδί, αλλά μπορεί να είναι και γιαγιά. Δεν ξέρω ποια είναι, είναι Μία και είμαι εγώ. Αυτή η Μία δεν ξέρει τι θέλει και δεν μπορεί να κοιμηθεί και ξαφνικά βλέπει στο παράθυρο ένα φεγγάρι που δεν συμπεριφέρεται απολύτως φυσιολογικά. Φεύγει, ξανάρχεται, υπακούει σε διαταγές της, κρύβεται, μέχρι που μπαίνει μέσα στο δωμάτιό της. Κι από αυτό το σημείο αρχίζει αυτή η περίεργη σχέση της Μίας με το φεγγάρι…».

Και σ’ αυτό το σημείο η Ξένια Καλογεροπούλου αρχίζει να αφηγείται με πάθος τον ρόλο που θα παίξει στη σκηνή του θεάτρου «Πόρτα» και περιγράφει ακριβώς ό, τι ζούμε όλοι, από τα πολύ μικρά παιδιά μέχρι τους υπερήλικες, με τις σχέσεις μας: διεκδικούμε, θυμώνουμε, αγαπιόμαστε, θέλουμε να κυριαρχήσουμε, ζηλεύουμε, επιβαλλόμαστε… Γιατί ακριβώς αυτό είναι το έργο, μια αφήγηση χωρίς λόγια για όσα αισθανόμαστε γι’ αυτό που πάρα πολύ επιθυμούμε.

Η Ξένια Καλογεροπούλου παρακολούθησε το προηγούμενο διάστημα, σ’ ένα Φεστιβάλ Βρεφικού Θεάτρου στην Μπολόνια, τριάντα περίπου παραστάσεις για μωρά. Μόλις γύρισε από εκεί, «πετάχτηκε η ιδέα και ήταν έτοιμη. Αυτό που δεν είχα προβλέψει είναι ότι ήταν πάρα πολύ δύσκολο τεχνικά. Γιατί το φεγγάρι είναι βίντεο, δεν είναι ένα φωτάκι. Ετσι υπάρχει ένας δημιουργός βίντεο από πίσω, η Νάνσυ Μηνιαδάκη, που ζει και δουλεύει στο Βερολίνο. Αν σκεφτεί κανείς ότι τη μουσική της παράστασης υπογράφει ο Κορνήλιος Σελαμσής που ζει και δουλεύει στο Αμστερνταμ, είναι μια παράσταση… ευρωπαϊκή!». Παραδέχεται ότι η μεγάλη δυσκολία της παράστασης –και το στοίχημά της– είναι να ξεχάσει ότι το φεγγάρι είναι ένα βίντεο και ότι πρέπει να το αντιμετωπίζει ως έναν ακόμη ηθοποιό πάνω στη σκηνή. «Πρέπει να του θυμώνω, να το αγαπάω, να φτιάχνουμε αυτή τη σχέση διαρκώς. Οσο το πετυχαίνουμε, τόσο καλύτερο γίνεται».

Ομολογεί επίσης ότι έχει γράψει πάρα πολλά για τους άλλους και δυσκολευόταν μέχρι τώρα να γράψει για τον εαυτό της. Ομως, στην προκειμένη περίπτωση, αισθάνεται αυτήν την παράσταση κι αυτήν την ιδέα σαν κάτι πολύ δικό της και θέλει να το παίξει η ίδια. «Ηταν πολύ μέσα μου όλο αυτό, χωρίς να ξέρω γιατί».

Δεν έχει καμιά αμφιβολία ότι οι μικροί θεατές μπορούν να διαπαιδαγωγηθούν από τόσο μικρή ηλικία στη θεατρική τέχνη, όταν αυτό είναι συμβατό με την ηλικία τους. Μας εξηγεί ότι βρεφικό θέατρο κάνει τα τελευταία χρόνια η πολιτιστική εταιρεία Artika. «Είδα δουλειά τους και ήταν πολύ συμπαθητική. Βέβαια δεν είναι κάτι που επιχειρηματικά συμφέρει, γιατί το βρεφικό θέατρο δεν μπορεί να παιχτεί σε πολύ μεγάλες σκηνές. Δεν μπορείς να έχεις μια τεράστια πλατεία γεμάτη μωρά! Απευθύνεσαι εκ των πραγμάτων σ’ ένα πολύ μικρό αριθμό θεατών».

Αυθόρμητη, ειλικρινής, ανεπιτήδευτη, η Ξένια Καλογεροπούλου δεν έχει κανένα πρόβλημα να ομολογήσει ότι εδώ και αρκετά χρόνια δεν παρακολουθεί παραστάσεις παιδικού θεάτρου! «Εχω μεγαλώσει, έχω πολλά πράγματα να κάνω και βλέπω λιγότερες παραστάσεις γενικά (σ. σ. εκτός από τις παραστάσεις του Φεστιβάλ Αθηνών, όπου είναι από τους συνεπέστερες θεατές). Παλιότερα πήγαινα ακόμα και στις εξετάσεις των Δραματικών Σχολών. Τώρα θέλω να συγκεντρώνομαι σε ό, τι κάνω. Θα κάνω μια παρένθεση για να το εξηγήσω αυτό: με πήραν πρόσφατα από ένα δήμο για να με τιμήσουν, κάτι που γίνεται πολύ συχνά. Ε, δεν το αντέχω με τίποτα! Να πάω κάπου και να βγάζουν λόγους και να με παινεύουν, μου φαίνεται τερατώδες και πάρα πολύ ψυχοφθόρο. Τους λέω να τα κάνετε αυτά όταν πεθάνω, δεν χρειάζεται τώρα… Είμαι σε μια ηλικία που θέλω να κάνω αυτά που μου αρέσουν. Και, να χτυπήσω ξύλο, φέτος έχω ιδιαίτερη έμπνευση… Εκανα το “Ελα, έλα”, κάνω το χειμωνιάτικο, ετοιμάζω κι αυτό που θα κάνω του χρόνου. Θέλω να πω, μου χρειάζεται ο χρόνος και θέλω και να χαζεύω. Με τον άντρα μου, με τη γάτα μου… Δεν θέλω να ζορίζομαι. Παρ’ ότι όμως δεν παρακολουθώ συστηματικά παιδικό θέατρο, η αίσθησή μου είναι ότι έχουν γίνει περισσότεροι θίασοι απ’ ό, τι πρέπει. Αν σκεφτείτε ότι στο Λονδίνο υπάρχουν μόνο τέσσερις θίασοι για παιδιά… Μα ούτε οι ιδέες δεν μπορούν να βρεθούν σε τέτοια υπερπροσφορά ούτε οι άνθρωποι που θα επανδρώσουν ικανοποιητικά όλους αυτούς τους θιάσους, παρ’ ότι τώρα γίνεται πολύ πιο επαγγελματικά η όλη προσπάθεια. Ομως αυτό δεν φτάνει, πρέπει να βάλεις κάτι από την ψυχή σου… Σίγουρα είναι μια διέξοδος επαγγελματική, είτε για καλλιτέχνες είτε για επιχειρηματίες, που δεν βολεύονται στο θέατρο για μεγάλους και λένε ας κάνουμε για μικρούς… Δεν μπορείς να ξεκινάς όμως μόνο μ’ αυτό το σκεπτικό. Πρέπει να ξεκινάς από μία ανάγκη. Η δική μου περίπτωση δεν ήταν τέτοια, γιατί είχα θίασο για μεγάλους, μπορούσα να παίζω ό, τι θέλω και τελικά έχω εστιάσει στο παιδικό θέατρο γιατί το βρίσκω πιο σημαντικό».

Και δεν κρύβει πως ποτέ δεν είχε φανταστεί ότι θα έπαιρνε τέτοια ανταπόδοση και ικανοποίηση από αυτήν την ενασχόλησή της. «Εζησα στιγμές μεγάλης ευτυχίας στο παιδικό θέατρο».

Το «Ελα, έλα» παρουσιάζεται στο θέατρο «Πόρτα» από τις 19 ώς τις 27 Ιουνίου στις 6 μ. μ. Μόνο τις δύο Κυριακές (20 και 27/6) θα υπάρχει και δεύτερη παράσταση στις 12 το μεσημέρι. Σκηνοθεσία: Ξένια Καλογεροπούλου, Μάρθα Κλουκίνα. Βίντεο: Νάνσυ Μηνιαδάκη, Κώστας Χαϊδαλής. Μουσική: Κορνήλιος Σελαμσής.

Εξασκώντας τη φαντασία των παιδιών

Εκατόν ενενήντα παιδιά από 2 ώς 19 ετών εξοικειώνονται με το θεατρικό παιχνίδι και τρεις τάξεις ενηλίκων μαθαίνουν πώς να παίζουν με τα παιδιά παίζοντας θέατρο. Αυτό είναι το Εργαστήρι που ίδρυσε η Ξένια Καλογεροπούλου πριν από έξι χρόνια και είναι πολύ περήφανη γι’ αυτό. Ηταν μια ιδέα της Πέγκυς Στεφανίδου και ο βασικός στόχος είναι μέσω του θεατρικού παιχνιδιού να γνωρίσει το παιδί και τον εαυτό του και τον κόσμο γύρω του, να αναπτύξει την κρίση και τη φαντασία του και την επικοινωνία με τους άλλους.

«Κι αυτό γίνεται καταπληκτικά. Εχουμε παιδιά που είναι πέντε χρόνια και σε καμία περίπτωση δεν είναι ένα ακόμα εργαστήρι που βγάζει νέους ηθοποιούς».

Είναι μια εξάσκηση της φαντασίας, που γίνεται μιας μεγάλης ποικιλίας δουλειά. «Εχω διδάξει κι εγώ, αλλά πολύ λίγο, γιατί κυρίως μαθαίνω πώς να διδάξω. Κι αυτό μ’ αρέσει», λέει βάζοντας στη διατύπωσή της μεγάλη δόση χιούμορ, αλλά και το πάθος του ανθρώπου που πράγματι δεν έχει σταματήσει να εμπνέεται, να διδάσκεται, να παθιάζεται με οτιδήποτε καινούργιο ανοίγεται μπροστά του.

Εύχεται να φοιτούσαν περισσότεροι εκπαιδευτικοί στα τμήματα των ενηλίκων, ώστε να βοηθηθεί και η δική τους δουλειά. «Η βασική εκπαίδευση θα έπρεπε να περιέχει αυτό που κάνουμε στο Εργαστήρι. Και το βασικό είναι να μάθουν οι δάσκαλοι για να το διδάξουν. Οτιδήποτε θα κάνει τα παιδιά πιο έξυπνα, πιο ευφάνταστα, πιο φρέσκα, είναι ζητούμενο», συμπληρώνει.

Ο χειμώνας της κρίσης

Τον χειμώνα του 2010, που πιστεύει ότι θα είναι δύσκολος και για το θέατρο, θα παρουσιάσει το έργο «Ο τυχερός στρατιώτης», βασισμένο σ’ ένα ρωσικό παραμύθι, σε σκηνοθεσία Θωμά Μοσχόπουλου και σκηνικά Ελλης Παπαγεωργακοπούλου, που επιστρέφει στο θέατρο «Πόρτα» έπειτα από μια μικρή απουσία και μ’ ένα θίασο ηθοποιών που μάλλον δεν τους έχουμε ξαναδεί σε παιδικό θέατρο και πρότειναν μόνοι τους τον εαυτό τους: Αργύρη Ξάφη, Αννα Μάσχα, Αννα Καλαϊτζίδου, Κώστα Μπερικόπουλο, Βαγγέλη Χατζηνικολάου και Σωκράτη Κατσίκα. «Πολύ πιθανόν ο αριθμός των θεατών να είναι μικρότερος, γιατί ο κόσμος κόβει απ’ όπου μπορεί να κόψει. Δεν ξέρω καθόλου πώς θα αντιδράσουν και το κοινό και οι καλλιτέχνες. Εμείς θα κάνουμε αυτό που θεωρούμε καλύτερο για την παράσταση κι εκείνη την ώρα θα ξεχνάμε την κατάσταση γύρω μας. Νομίζω ότι δεν έχουμε καταλάβει ακριβώς τι ακριβώς συμβαίνει. Βέβαια, εκεί που θα αγοράζαμε δύο φουστάνια, συγκρατιόμαστε. Εχουμε μια επιφυλακτικότητα και προσπαθούμε να ζούμε μαζεμένα, αλλά φυσιολογικά και δεν ξέρουμε τι ακριβώς θα μας τύχει». Οσο για το αν η τέχνη λειτουργεί ως διέξοδος και διαφυγή σε στιγμές κρίσης ούτε και σ’ αυτό απαντά με σιγουριά: «Δεν ξέρω γιατί υπάρχει τέχνη και τέχνη. Αν πάρουμε το θέατρο, μπορεί ο κόσμος να τρέχει σε κωμωδίες χαζές για μη σκέφτεται τίποτα».

  • Της Ολγας Σελλα, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Kυριακή, 13 Iουνίου 2010

«Όταν ήμουνα πρόεδρος στο Κέντρο Παιδικού Θεάτρου, με απασχολούσε πολύ το θέατρο για παιδιά στο σύνολό του, προσπαθούσα να βοηθήσω. Τώρα δεν έχω πια περιθώρια. Με απασχολεί μόνο τι θα κάνω εγώ. Μια φορά, στην πρεμιέρα της

  • Του Γιώργου Δ. Κ. Σαρηγιάννη, ΤΑ ΝΕΑ: Τετάρτη 20 Ιανουαρίου 2010

  • Διατηρεί αλώβητο τον ενθουσιασμό της για το θέατρο για παιδιά η Ξένια Καλογεροπούλου, που το καινούργιο της έργο «Grimm και Grimm» παρουσιάζεται από την «Μικρή Πόρτα» της, ενώ το Εργαστήρι που έχει δημιουργήσει ανθεί

Κάθεται πλάι μου, στην πολυθρόνα της, στο εξαιρετικού γούστου διαμέρισμά της στα Ιλίσια η Ξένια Καλογεροπούλου. Τα κοντοκομμένα γκρίζα, σχεδόν άσπρα μαλλιά της την έχουν γλυκάνει ακόμα περισσότερο. Και μιλάει σαν παιδάκι: με ζωντάνια, με κέφι, με ενθουσιασμό. Που δεν την έχουν αφήσει.

Η «Μικρή Πόρτα» της ξεκίνησε φέτος καθυστερημένα αλλά το «Grimm και Grimm», το καινούργιο της έργο που ανέβασε η Λίλο Μπάουρ, ιδρυτικό μέλος του «Τεάτρ ντε Κομπλισιτέ», με την οποία συνεργάζονται για τρίτη φορά, έχει πάρει τη φόρα του. Ενώ το Εργαστήρι του θεάτρου «Πόρτα» που απευθύνεται σε παιδιά αλλά και σε εκπαιδευτικούς οι οποίοι ενδιαφέρονται αλλά και σε γονείς, με στόχο αυτό που αποκαλούμε θεατρική/ αισθητική εκπαίδευση και αγωγή, το στερνοπαίδι της- διανύει τον έκτο του χρόνο- μοιάζει να την απασχολεί εξίσου. Χωρίς να ξεχνάει την ηθοποιό Καλογεροπούλου που ετοιμάζεται να ξαναγυρίσει στη σκηνή με έναν πολύ ιδιαίτερο τρόπο.

Φέτος διάλεξε τέσσερα παραμύθια των Γερμανών παραμυθάδων αδελφών Γκριμ- δύο χαρούμενα και δύο λίγο πιο «σκοτεινά»-, τα σύνθεσε και έφτιαξε μαζί με τη σκηνοθέτρια και τον θίασο- παρούσα σε όλες τις δοκιμές-, αλλά και παίρνοντας υπ΄ όψιν τις αντιδράσεις παιδιών που φοιτούν στο Εργαστήρι και που παρακολούθησαν συστηματικά την προετοιμασία της παράστασης, το κείμενο.

«Αντίθετα με τον Θωμά (σ. σ. τον Μοσχόπουλο, τον σκηνοθέτη- alter ego της στη «Μικρή Πόρτα») ο οποίος πέρσι στο «Παραμυθissimo!» μου ζητούσε να κρατήσω την αφήγηση των ιταλικών παραμυθιών που διαλέξαμε και συνθέσαμε, η Λίλο δεν ήθελε πουθενά να υπάρχει το «Ήτανε μια φορά κι έναν καιρό…». Και στόχος της ήταν να εκφράζονται όλα τα πράγματα σωματικά».

Από το 1972 που ξεκίνησε στο θέατρο «Αθηνά» την Παιδική Σκηνή του θιάσου Φέρτη- Καλογεροπούλου η οποία μετεξελίχτηκε στη «Μικρή Πόρτα», θεμελιώνοντας σε επαγγελματική βάση το θέατρο για παιδιά στην Ελλάδα, έχουνε περάσει πάνω από 37 χρόνια.

  • Διατηρείτε τον ίδιο ενθουσιασμό;

«Όχι. Έχω πολύ περισσότερο». Γελάει. «Όταν ξεκίνησα, δεν είχα σκεφτεί πως θα είναι κάτι τόσο ενδιαφέρον. Ούτε είχα δει ποτέ θέατρο για παιδιά. Πάντα λέω πως, αν είχα δει, ίσως και να μην είχα κάνει…». Γελάει πάλι. «Απλώς σκέφτηκα πως θα ΄ταν ωραίο μέσα στη δικτατορία και τη μελαγχολία να κάνω κάτι για τα παιδιά. Και είχα την περιέργεια να δω πώς θα είναι. Θυμάμαι που τρώγαμε ψάρι στη Ραφήνα όταν το πρωτοείπα στον Σταμάτη τον Φασουλή. Μάζεψα έναν καταπληκτικό θίασο, πήγε καλά, συνέχισα, αλλά τα πρώτα χρόνια δεν είχα αντιληφθεί ώς πού μπορεί να φτάσει το πράγμα – τι δυνατότητες και τι απαιτήσεις έχει. Τώρα είναι πολύ μεγαλύτερο το άγχος αλλά και ο ενθουσιασμός. Και η επιθυμία του ψαξίματος, που είναι ανανεωτική».

  • Δεν έχετε κουραστεί;

«Ναι, σίγουρα. Αλλά ό,τι σε ενδιαφέρει και σε παθιάζει σε κουράζει κιόλας. Είναι, όμως, τόσο μεγάλες οι χαρές…».

Μου μιλάει- με αμείωτο πάντα ενθουσιασμό- για το Εργαστήρι και την επιτυχία του- «μας έχει αιφνιδιάσει κι εμάς, έχουμε αυτή τη στιγμή 170 παιδιά στα τακτικά τμήματα, τα οκτάμηνα»-, τους δασκάλους του, τις καινούργιες ιδέες που υλοποιούν, τον καινούργιο τους χώρο που διαμόρφωσε ο αρχιτέκτονας- σκηνογράφος Αντώνης Δαγκλίδης στον περιφερειακό του Λυκαβηττού, τη δανειστική βιβλιοθήκη που δημιούργησαν με τη στήριξη του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος…

Το «καλό πνεύμα» του σπιτιού, ο Κύριος Κωστής Σκαλιόρας, σύντροφός της στη ζωή εδώ και χρόνια, κάνει ένα διακριτικό πέρασμα, ενώ η Τιτίνα, μια όμορφη γκρίζα γατούλα, τρίβεται στα πόδια μου.

  • Έχετε σκεφτεί πως η ενασχόληση με το θέατρο για παιδιά ήταν εις βάρος της ηθοποιού Καλογεροπούλου;

«Δεν προλαβαίνω να το σκεφτώ. Αλλά τελευταία, έτσι κι αλλιώς, θέλω να δουλεύω σαν ηθοποιός μόνο αν κάτι με κεντρίζει πάρα πολύ. Και δεν θέλω να είμαι στο θέατρο κάθε βράδυ για πολύ καιρό. Με τον Λευτέρη Βογιατζή το χάρηκα πάρα πολύ που δούλεψα στο «Βella Venezia» του Γιώργου Διαλεγμένου. Αλλά τα δύο χρόνια που ήμουνα κλεισμένη εκεί με κούρασαν».

ΙΝFΟ«Grimm και Grimm» στο θέατρο «Πόρτα» (Μεσογείων 59, Αμπελόκηποι, τηλ. 210-7711.333). Σάββατο στις 15.00, Κυριακή 11.00 και 15.00. Εισιτήρια: 16 ευρώ. Εργαστήρι θεάτρου «Πόρτα», πληροφορίες: τηλ. 210-3249.829.

«Στα 37 χρόνια οι χαρές είναι περισσότερες»

Το «τρέιλερ» των 37 χρόνων που η Ξένια Καλογεροπούλου ασχολείται με το θέατρο για παιδιά έχει χαρές αλλά θα έχει και πίκρες. «Όλα αυτά που αξίζουν στη ζωή έχουν μεγάλες χαρές αλλά και μεγάλες πίκρες… Ο έρωτας, ας πούμε. Αλλά, αν τα βάλω στη ζυγαριά, οι χαρές είναι περισσότερες.

Και ειδικά ότι έτυχε να βρεθώ με ανθρώπους που μπορούσα να μοιραστώ μαζί τους αυτό που αγαπούσα», λέει η Ξένια Καλογεροπούλου. Αναφέρει τον Σταμάτη Φασουλή, τον Θωμά Μοσχόπουλο- «η «Πόρτα» είναι το σπίτι του. Λατρεύει κι αυτός το παιδικό θέατρο και με σπρώχνει στα δύσκολα, πράγμα που μου κάνει καλό στην ηλικία που είμαι. Αν δεν είχα τον Θωμά, δεν ξέρω αν θα είχα την όρεξη να συνεχίσω»-, τη Γιάννα Καμπουρίδου- το δεξί της χέρι-, τη συνεργάτριά της και ψυχή του Εργαστηρίου Πέγκυ Στεφανίδου, τη χορογράφο Μάρθα Κλουκίνα, τη Λίλο Μπάουρ…

  • Νιώθετε πιο στα νερά σας αν το έργο είναι δικό σας;

«Αν είναι του Μάικ Κένι (έχουν ανεβάσει στη «Μικρή Πόρτα» τρία έργα του και τον νιώθει πολύ δικό της άνθρωπο), αισθάνομαι σα να το ΄χω γράψει η ίδια».

  • Η Ξένια Καλογεροπούλου αποκαλύπτει τα σχέδια και τα όνειρά τη
  • Συνέντευξη στη Σαντρα Βουλγαρη, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Kυριακή, 17 Iανoυαρίου 2010

http://archive.enet.gr/online/dspphoto?id=238413

Τριάντα επτά χρόνια μετά την πρώτη «παιδική» παράσταση του θεάτρου «Πόρτα» η Ξένια Καλογεροπούλου, ιδρύτρια και καλλιτεχνική διευθύντριά του στέκεται ακόμη μαγεμένη: «με τις ανεξερεύνητες και ανεκμετάλλευτες ίσως ακόμη δυνατότητες του παιδικού θεάτρου…». Στην Ελλάδα μπορούμε να λέμε ότι γνωρίζουμε τι θα πει ποιοτικό θέατρο για παιδιά χάρη σ’ εκείνην. Από τον «Οδυσσεβάχ» (το πρώτο της έργο που σήμερα κάνει διεθνή καριέρα) μέχρι το «Σκλαβί», την «Ελίζα», πιο πρόσφατα το «Παραμυθissimo», «Το αγόρι με τη βαλίτσα» και πολλές πολλές ακόμη.

Μέσα από τις παραστάσεις της η Ξένια Καλογεροπούλου εκπαίδευσε το κοινό της δημιουργώντας ένα παιδικό θέατρο υψηλών απαιτήσεων που έσβησε για πάντα ό, τι παιδαριώδες, δήθεν ή φθηνό ήταν συνδεδεμένο με το θέαμα για τα παιδιά. Τα τελευταία πέντε χρόνια στο έργο της στο θέατρο προστέθηκε το Εργαστήρι του θεάτρου «Πόρτα» που στεγάζεται στον Λυκαβηττό (υπό τη διεύθυνση της Πέγκυς Στεφανίδου – Τσιτσιρίκου) και στόχο έχει την εξοικείωση παιδιών, εφήβων και εκπαιδευτικών με το θέατρο.

Λίγες μέρες μετά την πρεμιέρα του φετινού έργου που ανεβάζει στην «Μικρή Πόρτα» («Grimm & Grimm») και με ακόμη ζωντανό τον απόηχο από το μεγάλο πάρτι για τα γενέθλια του Εργαστηρίου, η Ξένια Καλογεροπούλου μίλησε στην «Κ».

– Θα ήθελα να μου μιλήσετε για τη νέα σας παράσταση. Φέτος μπαίνουμε στον κόσμο των Γκριμ.

– Στα παραμύθια των Γκριμ δεν θα συναντήσουμε την χαριτωμένη ελαφράδα που έχουν τα παραμύθια της συλλογής του Καλβίνο ούτε την «ευγένεια» των παραμυθιών του Περό. Στην αρχική, στην «απείραχτη» μορφή τους, τα γερμανικά παραμύθια χαρακτηρίζονται συχνά από κάποια σκληρότητα και από ένα χιούμορ αρκετά μαύρο και χοντροκομμένο. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν περιέχουν τρυφερές και συχνά μαγικές σκηνές.

– Ποιος είναι ο τρόπος που δουλεύετε σήμερα με τους ηθοποιούς για μια παράσταση;

– Τα τελευταία χρόνια, η δουλειά στις πρόβες μας έχει αλλάξει πολύ. Η προετοιμασία της παράστασης βασίζεται κυρίως στον αυτοσχεδιασμό. Αυτό δεν οφείλεται, βέβαια, σε μένα, αλλά στον Θωμά Μοσχόπουλο και την Λίλο Μπάουρ. Ο Θωμάς εφαρμόζει από καιρό αυτόν τον τρόπο δουλειάς σε όλες του τις παραστάσεις για ενήλικες ή για παιδιά. Οσο για τη Λίλο, που δούλεψε χρόνια με το Theatre de Complicite και τον Πίτερ Μπρουκ, μας «μπόλιασε» με τις ιδέες της κι έτσι, ακόμη κι όταν δεν την έχουμε κοντά μας, μας παρακινεί να ψάχνουμε κι εμείς άλλους τρόπους ερμηνείας και γραφής.

– Στο ανέβασμα της παράστασης συμμετέχουν και παιδιά από το Εργαστήρι του θεάτρου «Πόρτα». Μιλήστε μου γι’ αυτό.

– Τα παιδιά του Εργαστηρίου «συμμετέχουν» στις παραστάσεις μας παρακολουθώντας τις πρόβες σε διάφορα στάδια και μας εκφράζουν τις εντυπώσεις τους. Τόσο τα παιδιά του Δημοτικού όσο και οι έφηβοι. Είναι πάντα ενδιαφέρον και πολύτιμο να ακούμε τις παρατηρήσεις τους. Μ’ αυτή την έννοια είναι κι αυτά «συνεργάτες» της παράστασης.

Είναι επίσης πολύ σημαντικό να καταγράφουμε τις αντιδράσεις των παιδιών μετά την παράσταση. Αυτό γίνεται είτε σε σχολεία που χρησιμοποιούν το ειδικό έντυπο που μοιράζουμε –δωρεάν– στους δασκάλους, αλλά κυρίως στο Εργαστήρι μας όπου τα παιδιά αυτοσχεδιάζουν, αφηγούνται, κατασκευάζουν, με αφορμή το θέαμα που είδαν.

– Το Θεατρικό Εργαστήρι μετράει πέντε χρόνια. Ποιο είναι το μεγαλύτερο επίτευγμά του;

– Το βασικό επίτευγμα δεν είναι ότι έχουμε εκατόν εβδομήντα παιδιά που φοιτούν εκεί αυτή τη στιγμή στα οκτάμηνα προγράμματα και πάνω από 50 ενήλικες.

Και πάλι δεν μπορώ να προσδιορίσω τον ακριβή αριθμό των παιδιών γιατί τα αυτόνομα προγράμματα που θα γίνουν στο διάστημα Ιανουάριος – Μάρτιος 2010 δεν έχουν ακόμη συμπληρωθεί. Το σπουδαίο είναι ότι κάθε μέρα ξεπηδάνε καινούργιες ιδέες, καινούργιες πρωτοβουλίες αλλά και καινούργιοι τρόποι να τις αξιοποιήσουμε. Οτι ο καινούργιος μας χώρος στον Λυκαβηττό είναι εξαίσιος και λειτουργικός. Οτι στο επιτελείο των δασκάλων μπαίνουν συστηματικά και νέα πρόσωπα με διαφορετικές γνώσεις και ιδέες. Οτι οι ενήλικες απόφοιτοί μας αξιοποιούν όσα έμαθαν κοντά μας. Οτι πάρα πολλά παιδιά μένουν και πέντε συνεχή χρόνια χωρίς να θέλουν να φύγουν. Οτι έχουμε δημιουργήσει μια ειδικευμένη δανειστική βιβλιοθήκη για ενήλικες και παιδιά με τη χορηγία του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος που έφτασε να έχει ήδη 600 περίπου τόμους και συνεχώς εμπλουτίζεται καθώς την αντιμετωπίζουν με ενθουσιασμό εκδότες, συγγραφείς και φίλοι.

– Λένε πως τα παιδιά είναι οι πιο δύσκολοι θεατές. Είναι αλήθεια;

– Τα παιδιά πολύ σπάνια θα σου πουν ότι μια παράσταση δεν τους άρεσε και γιατί δεν τους άρεσε. Αν όμως δεν τους έχει κερδίσει το θέαμα, θα στριφογυρίζουν στην καρέκλα τους, θα μιλάνε, θα δυσανασχετούν εμφανέστατα.

Το μυστικό

– Ποιο είναι, τελικά, το μυστικό του καλού παιδικού θεάτρου;

– Το θέατρο για παιδιά πρέπει να διαθέτει πολλαπλά επίπεδα. Ενα πρώτο και άμεσα κατανοητό για να κρατάει από την πρώτη στιγμή το ενδιαφέρον του παιδιού. Αλλα επίπεδα που να απαιτούν κάποια προσπάθεια για να τα καταλάβει, αλλά και κάποια βαθύτερα επίπεδα που να παραμένουν μυστικά. Μόνο τότε θα μαγευτεί πραγματικά ο μικρός θεατής. Αλλά αυτό βέβαια ισχύει για κάθε είδους θέατρο και για κάθε είδους τέχνη.

– Ποια είναι τα όνειρά σας για το μέλλον;

– Ετοιμάζω μια παράσταση για το Φεστιβάλ Αθηνών. Ενα «μονόλογο χωρίς λόγια» που θα απευθύνεται σε βρέφη και σε ενήλικους θεατές. Οσο για τα υπόλοιπα… ψάχνω για έμπνευση. Κάποτε, ένας συνάδελφος, που κάνει επίσης θέατρο για παιδιά, μου είπε στην πρεμιέρα της Ελίζας: Ξένια, μας κάνεις τη ζωή πολύ δύσκολη. Ηταν χωρίς αμφιβολία η ωραιότερη φιλοφρόνηση που έχω εισπράξει, αλλά η αλήθεια είναι ότι έχω κάνει και τη δική μου ζωή πολύ δύσκολη. Κάθε χρόνο και δυσκολότερη.



ΤΑ ΝΕΑ, 21/02/2009

ΗΤΑΝ Η ΠΡΩΤΗ ΠΟΥ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕ ΠΟΛΥ ΣΟΒΑΡΑ ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ. ΤΟ ΓΛΥΚΟ ΚΟΡΙΤΣΙ ΤΩΝ ΑΣΠΡΟΜΑΥΡΩΝ ΤΑΙΝΙΩΝ ΕΓΙΝΕ ΜΙΑ ΓΛΥΚΙΑ ΠΑΡΑΜΥΘΟΥ ΠΟΥ 35 ΧΡΟΝΙΑ ΤΩΡΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΕΙ ΓΙΑ ΤΟ ΣΑΝΙΔΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΑΝΑΚΑΛΟΥΝ ΚΑΙ ΔΟΚΙΜΑΖΟΥΝ ΤΗ ΧΑΜΕΝΗ ΜΑΣ ΑΘΩΟΤΗΤΑ. ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΣΥΝΔΥΑΖΟΥΝ ΤΗ ΜΑΓΕΙΑ ΜΕ ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΤΗ ΦΡΕΣΚΙΑ ΜΑΤΙΑ ΤΗΣ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ. ΜΕ ΤΑΚΤΙΚΟ ΠΛΕΟΝ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗ ΤΗΣ ΤΟΝ ΘΩΜΑ ΜΟΣΧΟΠΟΥΛΟ, Η ΞΕΝΙΑ ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΥ ΣΑΓΗΝΕΥΕΙ ΚΑΙ ΦΕΤΟΣ ΜΙΚΡΟΥΣ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥΣ ΣΤΟ ΘΕΑΤΡΟ «ΠΟΡΤΑ»

  • Η απόλυτη ευτυχία για σας είναι;

Μέσα στο νερό. Σε ήσυχη ανοιχτή θάλασσα.

  • Τι σας κάνει να σηκώνεστε το πρωί;

Η περιέργεια για τα καινούργια. Το άγχος για τα δύσκολα.

  • Η τελευταία φορά που ξεσπάσατε σε γέλια;

Προχτές μ΄ έπιασε νευρικό γέλιο σε στιγμή που δεν έπρεπε. Είχε χρόνια να μου συμβεί και πολύ το ευχαριστήθηκα.

  • Το βασικό γνώρισμα του χαρακτήρα σας, είναι;

Κυκλοθυμική.

  • Το βασικό ελάττωμά σας;

Ρωτήστε τους φίλους μου. (Αλλά μη μου το πείτε).

  • Σε ποια λάθη δείχνετε τη μεγαλύτερη επιείκεια;

Σ΄ αυτά που κάνω κι εγώ.

  • Η τελευταία φορά που κλάψατε;

Πριν έναν χρόνο. Για μια γατούλα που σκοτώθηκε σε ατύχημα.

  • Με ποια ιστορική προσωπικότητα ταυτίζεστε περισσότερο;

Θα μου άρεσε να ταυτιστώ με τη Μαρία Κιουρί. Αλλά μού ΄ρχεται λίγο δύσκολο.

  • Ποιοι είναι οι ήρωές σας σήμερα;

Οι γυναίκες που σηκώνουν κεφάλι στις χώρες όπου τις καταπιέζουν και τις βασανίζουν.

  • Το αγαπημένο σας ταξίδι;

Νησιά του Αιγαίου (όσα δεν έχουν καταστραφεί).

  • Οι αγαπημένοι σας συγγραφείς;

Στη φάση που βρίσκομαι με συναρπάζουν οι αυτοβιογραφίες. Του Κανέτι, του Άμος Οζ. Και φυσικά του Προυστ. Αν θεωρήσουμε την Αναζήτηση αυτοβιογραφία.

  • Ποια αρετή προτιμάτε σε έναν άντρα;

Τρυφερό χιούμορ. Και να ξέρει να μαγειρεύει.

  • … Και σε μια γυναίκα;

Γενναιότητα και γενναιοδωρία.

  • Ο αγαπημένος σας συνθέτης;

Έχω αδυναμία στα μικρά έργα μεγάλων συνθετών.

  • Το τραγούδι που σφυρίζετε κάνοντας ντους;

Ποτέ μου δεν κατάφερα να σφυρίξω.

Ποια ήταν η ταινία που σας σημάδεψε;

Η πρώτη που είδα, σε ηλικία 5 χρονών: Ο Χρυσοθήρας

  • Το βιβλίο που σας σημάδεψε;

10 χρονών διάβαζα και ξαναδιάβαζα στο πρωτότυπο τη Μαντάμ Μποβαρί. Εξακολουθώ να πιστεύω ότι πρόκειται για μοναδικό βιβλίο.

  • Ο αγαπημένος σας ζωγράφος;

Έχοντας μητέρα ζωγράφο τριγύριζα από παιδί στα ατελιέ και τις εκθέσεις και ξεφύλλιζα βιβλία τέχνης. Ονειρευόμουν τη στιγμή που θα έβλεπα από κοντά την Τζοκόντα. Κι όταν την είδα η συγκίνηση ήταν μεγάλη. Τώρα όμως που μπήκε ακόμη και σε σοκολατάκια δεν είναι πια το ίδιο.

  • Το αγαπημένο σας χρώμα;

Παραλλαγές χρωμάτων που δύσκολα μπορείς να τις ονομάσεις.

  • Ποια θεωρείτε ως τη μεγαλύτερη επιτυχία σας;

Που έμαθα να μπαίνω στη θέση των άλλων.

  • Το αγαπημένο σας ποτό;

Λευκό κρασί. Παγωμένο.

  • Για ποιο πράγμα μετανιώνετε περισσότερο;

Για όσα δεν είπα σε ανθρώπους που δεν υπάρχουν πια.

  • Τι απεχθάνεστε περισσότερο απ΄ όλα;

Το δήθεν. Στην τέχνη, την πολιτική, την καθημερινότητα,

  • Όταν δεν γράφετε,ποια είναι η αγαπημένη σας ασχολία;

Να ονειρεύομαι.

  • Ο μεγαλύτερος φόβος σας;

Να χάσω αυτούς που αγαπώ.

  • Σε ποια περίπτωση επιλέγετε να πείτε ψέματα;

Όταν η αλήθεια θα πλήγωνε χωρίς να είναι χρήσιμη.

  • Ποιο είναι το μότο σας;

Και μια μέρα μόνο να σου μένει, υπάρχει μέλλον.

  • Πώς θα επιθυμούσατε να πεθάνετε;

Ανώδυνα και συνειδητά. Παρηγορώντας αγαπημένα μου πρόσωπα. Και με μουσική υπόκρουση φυσικά. Ακριβώς όπως στο σινεμά.

  • Εάν συνέβαινε να συναντήσετε τον Θεό, τι θα θέλατε να σας πει;

Να μου απαντήσει στην ερώτηση: – Πού ήσουνα τόσον καιρό;

  • Σε ποια πνευματική κατάσταση βρίσκεστε αυτόν τον καιρό;

Αναζήτησης.