Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος: Να διασκεδάζεις τον θεατή, όχι να τον γαργαλάς

Posted: Ιουλίου 23, 2012 in Θεοδωρόπουλος Βαγγέλης

Συνέντευξη στον Σπύρο Κακουριώτη, Η ΑΥΓΗ: 22/07/2012

Εμφανώς αισιόδοξος μετά από μια περίοδο όπου κυριάρχησε ο φόβος («από την εφηβεία μου δεν έχω ζήσει τέτοια απίστευτη τρομοκρατία για να φοβίσουν τους ψηφοφόρους», λέει), ο Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος βρίσκεται στη μέση μιας μεγάλης περιοδείας, με επόμενο σταθμό το αρχαίο θέατρο της Επιδαύρου, όπου στις 27 και 28 Ιουλίου θα παρουσιαστεί η νέα παραγωγή του Θεάτρου του Νέου Κόσμου, οι αριστοφανικές Εκκλησιάζουσες. Λίγο πριν η Πραξαγόρα οδηγήσει τις γυναίκες στην… κατάληψη της εξουσίας στο αργολικό θέατρο, είχαμε μαζί του μια συζήτηση για την ουτοπία και την κωμωδία, τον Αριστοφάνη σήμερα, αλλά και τα σχέδια του σκηνοθέτη για τον χειμώνα…

* Οι Εκκλησιάζουσες, μιλώντας για την εξουσία των γυναικών, είναι ένα έργο που προτείνει την ουτοπία ως διέξοδο;

Ο Αριστοφάνης, στις Εκκλησιάζουσες, κάνει ένα παιχνίδι σχεδόν «προβοκατόρικο»: Σε μια εποχή που οι γυναίκες δεν έχουν κανένα δικαίωμα, αναρωτιέται τι θα γινόταν αν έπαιρναν αυτές την εξουσία. Ο ποιητής μας δεν είναι οπαδός της ανατροπής, επιδιώκει να αλλάξει το σύστημα από μέσα. Έτσι, ουσιαστικά δίνει ένα μάθημα στους άντρες πολίτες και πολιτικούς σχετικά με το πώς να βελτιωθούν, να αλλάξουν.

Σήμερα βέβαια δεν αρκεί αυτό το ουτοπικό παιχνίδι, το παραμύθι, που στην εποχή του λειτουργούσε με διαφορετικό τρόπο. Για μένα, το στοίχημα είναι να κρατήσουμε τον Αριστοφάνη και να ψάξουμε να βρούμε τις αναλογίες ώστε να τον φέρουμε πιο κοντά στην εποχή μας, να αφορά το σήμερα.

Είναι δύσκολο παιχνίδι αυτό. Η διακυβέρνηση, η διαχείριση, η εξουσία, στην αρχαιότητα ήταν αντρική υπόθεση, τόσο στη δημόσια όσο και στην ιδιωτική ζωή. Το θέμα της εξουσίας, των δικαιωμάτων των γυναικών ήταν μονάχα μια φαντασία. Πώς μπορεί λοιπόν να λειτουργήσει σήμερα που, κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα, στην Ευρώπη τουλάχιστον, οι γυναίκες έχουν αποκτήσει τα δικαιώματα που γνωρίζουμε; Αυτά τα ερωτήματα με απασχολούσαν όταν καταπιάστηκα με τις Εκκλησιάζουσες.

* Όμως ταυτόχρονα ο Αριστοφάνης δείχνει την κατάρρευση της ουτοπίας της κοινοκτημοσύνης…

Ναι, γιατί άλλο είναι η ισότητα και άλλο η ομοιότητα. Πάρτε για παράδειγμα τις λεγόμενες οριζόντιες περικοπές: είναι στη λογική της ομοιότητας, σαν όλοι να είμαστε όμοιοι. Για τον ίδιο λόγο απέτυχαν και τα σοσιαλιστικά καθεστώτα που ζήσαμε: επιζητούσαν οι άνθρωποι να είναι όχι ίσοι αλλά όμοιοι. Ό,τι εξείχε δηλαδή, πόδι ή μυαλό, κοβόταν, γιατί αυτό συνέφερε το κόμμα που είχε την εξουσία. Κάτι παρόμοιο γίνεται και στις Εκκλησιάζουσες, με έναν πιο «πρωτόγονο» όμως τρόπο.

Ο Αριστοφάνης υπερασπίζεται τη φύση, γι’ αυτό μας θυμίζει πως δεν μπορεί μια γριά ή ένας γέρος να ζευγαρώνει με έναν νέο ή μια νέα. Όταν όμως ο νόμος θεωρεί ότι όλοι είμαστε όμοιοι, τότε υποχρεώνει τον νέο να πάει με τη γριά και όλο το πράγμα τινάζεται στον αέρα…

* Με την κωμωδία μπορείς να συνομιλήσεις καλύτερα με τον σημερινό θεατή απ’ ό,τι με την τραγωδία;

Όταν πριν από δύο χρόνια έκανα τις Τρωάδες, ένιωθα ότι μπορούσα να μιλήσω για πράγματα που συναντάμε κάθε μέρα γύρω μας, όπως ο πόλεμος, η προσφυγιά, η καταρράκωση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας… Η κωμωδία είναι ένα πολύτιμο εργαλείο για να μιλήσεις για όσα συμβαίνουν γύρω σου, αρκεί να διασκεδάζεις τον θεατή και όχι να τον γαργαλάς, όπως κάνει η επιθεώρηση ή η τηλεόραση. Εγώ πιστεύω στο θέατρο που αφήνει ερωτήματα στο θεατή, χωρίς να του δίνει απαντήσεις.

Η αρχαία κωμωδία είναι γραμμένη για μια πολύ συγκεκριμένη εποχή. Δυστυχώς, δεν υπάρχει σήμερα ένας Αριστοφάνης να γράψει, με ποιητικό τρόπο, γι’ αυτά που ζούμε, π.χ. τον τελευταίο χρόνο. Μας λείπει και τον έχουμε ανάγκη. Γι’ αυτό τα έργα του χρειάζεται να τα «πειράξουμε», να τα φέρουμε κοντά στην εποχή μας. Όσο για το πώς το κάνουμε αυτό, πώς τα χρησιμοποιούμε, εμείς είμαστε αυτοί που είτε δικαιωνόμαστε είτε αποτυγχάνουμε. Ο ίδιος ο Αριστοφάνης δεν παθαίνει τίποτε. Το κείμενό του και αύριο θα είναι στη θέση του…

* Ποια είναι τα σχέδιά σας για τον επόμενο χειμώνα;

Όσο υπήρχε ένα κράτος που, έστω από κεκτημένη ταχύτητα, στήριζε οικονομικά την τέχνη, το Θέατρο του Νέου Κόσμου μπορούσε να κάνει προγραμματισμό χωρίς να έχει το μυαλό του αποκλειστικά στο ταμείο. Τα τελευταία τρία χρόνια όμως τα πράγματα έχουν αλλάξει, βάζοντάς μας όλους να σκεφτούμε γιατί κάνουμε θέατρο, με ποιους ανθρώπους, τι έργα διαλέγουμε…

Πάντως, μέσα σε αυτό το κλίμα αισιοδοξίας για κάποια αλλαγή που δημιουργήθηκε και συνεχίζει να υπάρχει, μου προέκυψε η διάθεση να κάνω τον χειμώνα κωμωδία. Γι’ αυτό διάλεξα ένα σύγχρονο έργο του D. C. Jackson, που φέρει τον ειρωνικό τίτλο Η ρομαντική μου ιστορία και μιλά για ένα σημαντικό κομμάτι του κοινωνικού μας βίου: τις σχέσεις μας, τις ερωτικές μας επιθυμίες, τη μοναξιά μας…

«Λογιστές χωρίς κανένα απολύτως όραμα»

Ρωτήσαμε τον Β. Θεοδωρόπουλο κατά πόσον στους σχεδιασμούς του για την επόμενη χρονιά παίρνει υπόψη του τις επιχορηγήσεις του υπουργείου Πολιτισμού. Αφού χαρακτήρισε «καθαρά προεκλογική κίνηση και μόνον» την ανακοίνωση επιχορηγήσεων για το 2011, που δεν έχουν βέβαια αρχίσει να καταβάλλονται, τόνισε ότι δεν τις υπολογίζει και συνέχισε:

«Θα κάνω θέατρο και χωρίς χρήματα, γιατί αυτό αγαπάω, αλλά δεν θα πάψω να απαιτώ και να διεκδικώ να υπάρχει κράτος το οποίο να το αφορά ο πολιτισμός. Θεωρώ ότι ένα κράτος πολιτισμένο, σε οποιαδήποτε κρίση και αν βρίσκεται, πρέπει να το απασχολεί η παιδεία, η υγεία, ο πολιτισμός. Είναι υποχρέωσή του να τα στηρίζει. Δεν μπορώ να φανταστώ μια χώρα που κλείνει το Εθνικό της Θέατρο, τη Λυρική, την Πινακοθήκη και το μόνο που κάνει είναι να μαζεύει φράγκα για να πληρώσει τόκους και χρέη… Αυτοί δεν είναι κυβέρνηση, είναι λογιστές χωρίς κανένα απολύτως όραμα, και μάλιστα άλλων, όχι δικοί μας. Νιώθω μεγάλο κορόιδο να πληρώνω ως φορολογούμενος πολίτης αλλά ο λογιστής να μην είναι καν δικός μου υπάλληλος…».

Αριστοφάνους Εκκλησιάζουσες. Σκηνοθεσία: Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος. Απόδοση κειμένου: Βασίλης Μαυρογεωργίου. Μουσική: Θάνος Μικρούτσικος. Σκηνικά – κοστούμια: Άγγελος Μέντης. Χορογραφίες: Αγγελική Στελλάτου. Ερμηνεία: Δάφνη Λαμπρόγιαννη, Κώστας Κόκλας, Γιώργος Πυρπασόπουλος, Παντελής Δεντάκης, Νίκος Καρδώνης, Στράτος Χρήστου, Γεωργία Γεωργόνη, Μαίρη Σαουσοπούλου και Ντίνη Ρέντη, Πολυξένη Ακλίδη, Ειρήνη Γεωργαλάκη, Μαρία Γεωργιάδου, Άντρη Θεοδότου, Κατερίνα Μαούτσου, Σωτηρία Ρουβολή, Ειρήνη Φαναριώτη, Έλενα Χατζηαυξέντη. Επίδαυρος, 27-28/7.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s