Μάνια Παπαδημητρίου: «Oλοι βρισκόμαστε στα όριά μας»…

Posted: Φεβρουαρίου 13, 2011 in Παπαδημητρίου Μάνια

<!–

  • Η Μάνια Παπαδημητρίου μιλάει για την κρίση, τους νέους ηθοποιούς και τις νέες αξίες που γεννιούνται στον καλλιτεχνικό χώρο.
  • Συνέντευξη στη Σαντρα Βουλγαρη, Η Καθημερινή, <span>Kυριακή, 13 Φεβρουαρίου 2011</span>
  • «Η μουσική είναι το πιο αθώο κομμάτι της ανθρώπινης φύσης, αυτό είναι. Είναι μαγεία, αληθινή μαγεία. Δεν είναι ένα φθηνό τρικ, είναι μυστήριο. Δεν είναι ο ήχος της ανθρώπινης φωνής, δεν είναι το κελάηδισμα ενός πουλιού, είναι αυτό που είναι, κάτι αυτόνομο. Ξέρετε, δεν υπάρχει Θεός, δόκτωρ Φέλντμαν, εγώ όμως γνωρίζω, είμαι σίγουρη από πού πηγάζει αυτή η ιδέα. Η μουσική είναι ο παράδεισος. Σε βγάζει από την πεζή καθημερινότητα και σε ταξιδεύει αλλού».
  • Καθισμένη στην πρώτη σειρά του θεάτρου, βρίσκομαι μόλις μια ανάσα μακριά από τη Μάνια Παπαδημητρίου. Οπως και οι υπόλοιποι θεατές, παραμένω σχεδόν ακίνητη, προσηλωμένη στα λόγια της, καθώς η παράσταση πλησιάζει στο τέλος της. Ξεσπάμε σε ένα δυνατό χειροκρότημα, ενώ σκέφτομαι ότι απέναντί μας βρίσκεται μία από τις πιο εκλεκτές ηθοποιούς του σύγχρονου ελληνικού θεάτρου. Φέτος, στη δεύτερη σκηνή του Θεάτρου Οδού Κεφαλληνίας πρωταγωνιστεί στο βραβευμένο «Σόλο Ντουέτο» («Duet for One») του Τομ Κεμπίνσκι, το οποίο είχε μεταφερθεί το 1986 στον κινηματογράφο με τον Μαξ φον Σίντοφ και την Τζούλι Αντριους. Ενα έργο σκληρό, αλλά ταυτόχρονα βαθιά συναισθηματικό, που αναφέρεται σε μια γυναίκα, διάσημη βιρτουόζο του βιολιού, τη Στέφανι Εϊμπραχαμς, η οποία παθαίνει σκλήρυνση κατά πλάκας και αναγκάζεται να έρθει αντιμέτωπη με την απώλεια της τέχνης της.
  • Η Μάνια Παπαδημητρίου, με τον Νίκο Αρβανίτη δίπλα της στον ρόλο του ψυχιάτρου της δρος Φέλντμαν, την ενσαρκώνει με ένα πολύ ιδιαίτερο τρόπο. Με τη λεπτή, εύθραυστη νευρώδη φυσική της παρουσία, που είναι έτοιμη να εκραγεί από τη δύναμη των αισθημάτων της. Πολύπλευρη και πολυτάλαντη, έχει μια μακρά και αξιόλογη πορεία στο θέατρο και στον κινηματογράφο, παίζοντας, σκηνοθετώντας και ανεβάζοντας κατά καιρούς μουσικές παραστάσεις που υπογράφει η ίδια. Το 2001 πήρε το βραβείο πρώτου γυναικείου ρόλου για την ταινία «Θα το μετανιώσεις» της Κατερίνας Ευαγγελάκου, ενώ το 2005 απέσπασε το Βραβείο Κοτοπούλη για τον πρώτο γυναικείο ρόλο με το «Γάλα» του Βασίλη Κατσικονούρη.
  • Είναι άξιον απορίας πώς μια τόσο υψηλού επιπέδου ηθοποιός βρίσκεται εκτός των τειχών των κρατικών θεάτρων. Πόσω μάλλον όταν γνωρίζει κανείς την αγάπη που έχει για τη δουλειά της. Αυτή την περίοδο μεταξύ άλλων ετοιμάζεται να ανεβάσει τα «Γράμματα από τη Γάζα», παράσταση που θα δημιουργηθεί από τη σύνθεση των μονολόγων δεκαέξι μαθητών δημοτικών σχολείων της Γάζας. «Να μαθαίνουμε ότι, σε αυτήν την πόλη, παιδιά ονειρεύονται να γίνουν ηθοποιοί και ότι το θέατρο υπάρχει ως πιθανότητα παρηγοριάς είναι συγκλονιστικό», μου λέει και μέσα από τη συζήτηση μαζί της ξεδιπλώνεται η γεμάτη πάθος, απροκάλυπτα ειλικρινής προσωπικότητά της.

– Σας δυσκόλεψε ο ρόλος της Στέφανι Εϊμπραχαμς; Θα πρέπει να ήταν επώδυνο να παίξετε σ’ ένα έργο όπου η πρωταγωνίστρια έρχεται αντιμέτωπη με το τέλος της καριέρας της.

– Αυτός ήταν ακριβώς και ο λόγος που το πρότεινα. Ηταν πριν από πέντε χρόνια όταν το πρωτοδιάβασα, είχε παιχτεί και στο θέατρο, αλλά δεν είδα την παράσταση. Γνωρίζω πολύ καλά ότι η απώλεια που βιώνει η Στέφανι είναι θάνατος. Είναι πολύ δύσκολο ή μάλλον αδύνατον ένας καλλιτέχνης να ενσωματώσει μια τέτοια απώλεια. Με ενδιέφερε αυτό το έργο όπου η πρωταγωνίστρια αναγκάζεται να αφήσει ό, τι αγαπάει πιο πολύ. Σ’ ένα κόσμο που μας έχουν μάθει ότι δεν υπάρχει «δεν μπορώ», αλλά «δεν θέλω», είναι φρικτό να συνειδητοποιείς ότι μπορεί να υπάρξει τελικά το «δεν μπορώ» για διάφορους λόγους. Οτι είναι απλά μια υποκρισία του δυτικού κόσμου να λέμε το αντίθετο κι αν δεν το αποδεχθούμε, θα είμαστε δυστυχισμένοι. Πραγματικά, γι’ αυτό πιστεύω ότι πολλοί θεατές ακόμη κι αν δεν έχουν σχέση με την τέχνη, ταυτίζονται με το έργο. Στο πλαίσιο της κρίσης που ζει η χώρα μας, βρισκόμαστε όλοι στα όριά μας. Δεν αντέχεις άλλο θάνατο. Οι άνθρωποι δεν αντέχουν άλλο να τους εξωθούν να τεντώσουν τα όριά τους χωρίς να φταίνε καθόλου.

– Είστε μέρος μιας γενιάς γυναικών σκηνοθετών που έχουν ξεχωρίσει, μεταξύ τους και η Ελένη Μποζά που σκηνοθέτησε το «Σόλο Ντουέτο», η Αθανασία Καραγιαννοπούλου, η Ελένη Γεωργοπούλου, η Μαριάννα Κάλμπαρη κ. ά. Τι είναι αυτό που σας χαρακτηρίζει;

– Θα έλεγα ότι μας χαρακτηρίζει μια σύγχρονη, κινηματογραφική ματιά, η ρεαλιστική δουλειά. Θα πρόσθετα ότι δεν είναι μόνο γυναίκες, αλλά και αρκετοί άντρες. Υπάρχει μεγάλη ανάγκη έκφρασης και υπάρχουν πολλά παιδιά, μαθητές του Στάθη Λιβαθινού από την Πειραματική Σκηνή της Τέχνης που είχαν αξιόλογη πορεία. Είναι κρίμα που δεν συνέχισε και διακόπηκε τόσο βίαια εκείνος ο θεσμός του Εθνικού Θεάτρου.

– Εχει ειπωθεί ότι η νέα «σοδειά» των ηθοποιών που βγαίνουν από τις σχολές είναι μια γενιά που θα δυσκολευθεί πολύ να σταδιοδρομήσει. Ποια είναι η γνώμη σας;

– Κι εκείνοι θα παλέψουν, όπως παλέψαμε κι εμείς. Πάντως, θα έλεγα ότι τα πράγματα είναι πιο δύσκολα για όσους είναι άνω των 40, ας πούμε γενικότερα για τη γενιά των 35-55, αφού η νεολαγνεία που επικρατεί βοηθάει περισσότερο ένα νέο 25 χρόνων να βρει δουλειά. Για παράδειγμα εμείς που ξεκινήσαμε πριν από το ’83, πέρα από το γεγονός ότι δεν θα πάρουμε ποτέ σύνταξη, μας είναι πιο δύσκολο να βρούμε δουλειά. Δεν μας παίρνει κανείς. Μόνη μου προτείνω τα έργα που παρουσιάζω και πάντα στις παρυφές των κρατικών θεάτρων. Πρέπει να επιβάλλεις συνεχώς την παρουσία σου. Ετσι, αυτό που παρατηρείται είναι ότι άνθρωποι που θα έπρεπε να στελεχώνουν καίριες θέσεις έχουν βρεθεί απέξω και στη θέση τους βρίσκονται πολύ νεότεροι, πολύ άγνωστοι και η αξιολόγηση γίνεται ανεξαρτήτως ταλέντων και αξίας. Είναι πολύ δύσκολο για τους αναγνωρισμένους ανθρώπους, αυτούς που παλεύουμε πάνω από είκοσι πέντε χρόνια. Στην Ελλάδα, ό, τι κι αν έχεις κάνει, όσα βραβεία κι αν έχεις πάρει, εάν δεν έχεις την εξουσία στην παρέα σου, ξεκινάς κάθε φορά από την αρχή. Οι περισσότεροι, όμως, διδάσκουμε σε σχολές υποκριτικής κι έτσι κάνουμε παρέα κι ερχόμαστε σ’ επαφή με τους νεότερους, γίνεται μια ζύμωση και από αυτό πιστεύω ότι θα βγει κάτι ενδιαφέρον. Οι νέοι έχουν ιδέες και αρκετή όρεξη. Κάπως έτσι θα πορευθούμε. Δεν νομίζω ότι το θέατρο μπορεί να πεθάνει. Είναι μια σχετικά φθηνή τέχνη και μπορείς να την κάνεις ακόμη και σε δύσκολους καιρούς.

– Εχετε μια πολύπλευρη καλλιτεχνική δραστηριότητα: παίζετε, σκηνοθετείτε, ανεβάζετε μουσικές παραστάσεις. Είναι επιλογή σας αυτή η πολυδιάσπαση;

 

– Απλά πρέπει κι εγώ να ζήσω σαν άνθρωπος. Οχι μόνο για οικονομικούς λόγους, αλλά σαν καλλιτέχνης να μπορώ να κρατάω την επιθυμία μου ζωντανή

– Θα αντέχατε να σας τύχαινε κάτι και να χάνατε την τέχνη σας, όπως συνέβη στη Στέφανι;

– Η τέχνη είναι ένα πολύ ισχυρό κίνητρο. Αυτό που φοβάται η Στέφανι δεν είναι ότι δεν θα ξαναπερπατήσει, αλλά ότι δεν θα μπορεί να παίξει βιολί. Από αυτό εξαρτάται η ύπαρξή της. Κάθε φορά που βιώνω μια απώλεια, κάνω ένα συμψηφισμό και λέω τουλάχιστον ακόμα μπορώ να κάνω θέατρο. Το να χάνεις αυτό που πιο πολύ αγαπάς, για κάθε άνθρωπο είναι κάτι διαφορετικό, δεν χρειάζεται να είναι η τέχνη, το να το στερηθείς είναι μια περιπέτεια που κανείς δεν ξέρει πώς είναι εάν δεν την έχει ζήσει.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s