Γιάννης Μπέζος: «Κι εγώ θα ‘θελα να είμαι Δον Ζουάν, αλλά δεν μπορώ»

Posted: Ιανουαρίου 15, 2010 in Μπέζος Γιάννης

Αποπλανεί και ταπεινώνει τη γυναίκα. Αμφισβητεί θεσμούς, καταργεί κανόνες, παραβιάζει όλα τα ταμπού. Λοιδορεί την αξία της αρετής και την ηθική ανωτερότητα. Χλευάζει τον πατέρα του και προκαλεί ακόμα και τον ίδιο τον Θεό.

Ο «Δον Ζουάν» του Μολιέρου, ο πιο ασεβής «serial lover» της παγκόσμιας Γραμματείας, θα «ζωντανέψει» την ερχόμενη Παρασκευή στην Κεντρική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου, εγκαινιάζοντας το εναλλασσόμενο ρεπερτόριό του (θα παίζεται εναλλάξ με τον «Θείο Βάνια»). Τον ομώνυμο χαρακτήρα υποδύεται ο Γιάννης Μπέζος, με Σγαναρέλο τον σκηνοθέτη της παράστασης, Αιμίλιο Χειλάκη. Ελβίρα η Αθηνά Μαξίμου.

Μετά τον «Ταρτούφο», τον «Αρχοντοχωριάτη», τον «Κατά φαντασίαν ασθενή» -εις διπλούν- και τον Σγαναρέλο, ο Μπέζος επωμίζεται τον υπερερωτικό, πολυγαμικό και άπιστο μολιερικό αντιήρωα. «Είναι ένας αιρετικός, ένας ανίερος, που δεν πιστεύει ούτε στον Παράδεισο, ούτε στους αγίους, ούτε στον Θεό, ούτε στους λυκανθρώπους», μας τον συστήνει από την πρώτη κιόλας σκηνή του έργου ο δούλος του Σγαναρέλος.

  • Συναντάτε τον Δον Ζουάν στην ωριμότητά σας. Εχουμε μάθει να παίζεται από νεότερους ηθοποιούς.

«Ο Μισέλ Πικολί τον έπαιξε στα 65 του. Δεν είναι ο μόνος. Η νεότητα είναι μία απ’ τις «παιδικές αρρώστιες» της ελληνικής σκηνής. Ο Δον Ζουάν είναι από τα πιο δύσκολα έργα του παγκόσμιου ρεπερτορίου. Ποιος νέος έχει την εμπειρία να τον αφουγκραστεί; Δεν είναι «Φιλάργυρος» ή «Κατά φαντασίαν ασθενής», χαρακτήρες, δηλαδή, που σχετίζονται με τη γελοιοποίηση του ανθρώπου. Στον Δον Ζουάν τα πράγματα είναι πιο «καθημερινά». Κι ωστόσο συνυπάρχουν πέντε-έξι θεατρικές «σχολές»: ο ρεαλισμός, το ποιητικό θέατρο, η φάρσα, το δράμα…».

  • Σκοπός του είναι να ξελογιάζει γυναίκες ή να υπονομεύει συμβολικά θεσμούς και συναισθήματα;

«Κυρίως το δεύτερο. Ο Δον Ζουάν στρέφεται εναντίον της χριστιανικής ηθικής, η οποία, ακόμα και σήμερα, μας ταλαιπωρεί. Γιατί όλοι, κι εγώ ακόμα, θα θέλαμε να συμπεριφερόμαστε σαν τον Δον Ζουάν. Αλλά δεν μπορούμε».

  • Σας συγκρατεί η ηθική, ο νόμος;

«Οχι. Ο Δον Ζουάν είναι ένας άνθρωπος πάνω από τα κοινά μέτρα. Στα όρια του μύθου. Είναι, δηλαδή, από τις περσόνες που μπορούν είτε να σώσουν είτε να καταστρέψουν τον πλανήτη. Δεν υπάρχει μέτρο».

  • Πώς ερμηνεύεται ένα πρόσωπο που δεν έχει μέτρο; Τι ακριβώς επιστρατεύσατε;

«Φαντασία και βιώματα από το παρελθόν μου. Είναι πολύ το «υλικό», όμως, που πρέπει να «κατεβεί» στον θεατή».

  • Ο Αιμίλιος Χειλάκης επέλεξε στην πρώτη του σκηνοθεσία τον «Δον Ζουάν». Θέλει να διατυπώσει μια νέα πρόταση για το έργο;

«Στην Ελλάδα πανικοβαλλόμαστε αν δεν έχουμε να δείξουμε κάτι νέο. Αλλη «παιδική ασθένεια»! Και είναι κάτι που αφορά μόνο τους ημετέρους, τους ανθρώπους του θεάτρου. Γιατί το κοινό δεν περιμένει να δει το διαφορετικό. Θέλει να δει τον Δον Ζουάν του Μολιέρου. Η πρόταση του Αιμίλιου δεν ακουμπάει στον ρεαλισμό ή στην εποχή του συγγραφέα. Εκτυλίσσεται σε έναν αφηρημένο χώρο. Μέσα από μια οθόνη προβάλλονται, παράλληλα με τη ζωντανή δράση, οι ήρωες, ώστε να διογκώνονται οι καταστάσεις. Και είναι σύγχρονοι χαρακτήρες».

  • Συνδέει η σκηνοθεσία το έργο με το σήμερα;

«Με τον Δον Ζουάν βρήκε ο Μολιέρος την ευκαιρία να κάνει μια ανελέητη επίθεση στην κοινωνική υποκρισία. Αυτό καθιστά έτσι κι αλλιώς διαχρονικό το έργο. Ιδίως σήμερα που, περισσότερο από ποτέ, όλοι υποδυόμαστε αυτό που δεν είμαστε. Φοβόμαστε τον εαυτό μας και τα αισθήματά μας. Το βλέπουμε στα παιδιά μας, στους νέους. Είναι διαρκώς υπόλογοι στο κοινωνικό σύνολο, στο τι θα πει το κόμμα, η τηλεόραση και η οικογένεια».

  • Η σκηνοθεσία πού εστιάζει;

«Στην αντίστιξη «δημόσια-ιδιωτική συμπεριφορά». Ο Δον Ζουάν έχει την ελευθερία να λέει τα πάντα με το όνομά τους, την ώρα που όλοι γύρω του κινούνται υστερόβουλα, υποδυόμενοι ό,τι δεν είναι. Αυτή την κατάσταση ζούμε και σήμερα. Δεν είναι, δυστυχώς, πρόβλημα που αφορά μόνο τους πολιτικούς μας -οι πολιτικοί είναι κομμάτι μας, δεν ήρθαν από άλλη χώρα. Ζούμε σε ένα κράτος όπου όλοι, όπως και στο έργο του Μολιέρου, υποκρίνονται. Κάποιοι υποδύονται τον επαναστάτη και οι κρατούντες υποδύονται τους αυστηρούς -υποτίθεται ότι τηρούν τους νόμους. Τίποτα απ’ τα δύο δεν ισχύει. Και δυστυχώς δεν υπάρχει κάθαρση».

  • Αθόρυβα έχετε γίνει ο κατεξοχήν μολιερικός ηθοποιός.

«Τείνω να γίνω ο νέος… Νέζερ. Σκοπεύω να παίξω αργότερα και τον «Φιλάργυρο» -ο ρόλος είναι 65 ετών».

  • Σας ταιριάζει ο Μολιέρος;

«Ναι, γιατί συνδυάζει το λαϊκό στοιχείο με μία σκέψη πιο βαθιά. Διαβάζοντας τα έργα του αμέσως τα φαντάζομαι επάνω στη σκηνή».

  • Οπότε θα δυσκολευτήκατε να αφεθείτε στις οδηγίες του Χειλάκη.

«Για να μένουμε νέοι καλό είναι να ακούμε καμιά φορά και τον διπλανό μας. Πρόκειται για μια δημοκρατική, αν όχι επαναστατική πράξη. Προτιμώ την ανησυχία και την αμηχανία του Χειλάκη από τη σιγουριά και τον δογματισμό μιας δήθεν σκηνοθετικής αυθεντίας». *

info: Μετάφραση: Κοσμάς Φοντούκης. Σκηνικά-κοστούμια: Αγγελος Μέντης. Μουσική: Τηλέμαχος Μούσσας. Κίνηση: Αμάλια Μπένετ. Φωτισμοί: Λευτέρης Παυλόπουλος. Παίζουν ακόμα: Δημοσθένης Ελευθεριάδης, Εύα Κεχαγιά, Εμιλυ Κολιανδρή, Γιάννης Κότσιφας, Δημήτρης Κουρούμπαλης, Απόστολος Πελεκάνος, Γιάννης Τσεμπερλίδης. Μουσικός: Ιωσήφ Μααράουι.

  • Της ΙΩΑΝΝΑΣ ΚΛΕΦΤΟΓΙΑΝΝΗ, Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 15 Ιανουαρίου 2010
Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s