Παράσταση κατά της Αρχής

Posted: Οκτώβριος 25, 2009 in Τσίρος Γιάννης
  • Η αδυναμία του πολίτη απέναντι στις τέσσερις εξουσίες, στο νέο θεατρικό έργο του Γ. Τσίρου

Ενα 21χρονο κορίτσι καταζητείται σε όλη την Αθήνα γιατί έκλεψε από πολυκατάστημα ένα κραγιόν. Στην προσπάθειά της ν’ αποφύγει τη σύλληψη έσπρωξε μια αστυνομικό, με αποτέλεσμα να την τραυματίσει ελαφρά…

Κι όσο η Αννα παραμένει άφαντη, ένας ολόκληρος κρατικός μηχανισμός μπαίνει σε λειτουργία για την αντιμετώπιση του «κακουργήματος»… «Τα μάτια τέσσερα» είναι το καινούριο έργο του Γιάννη Τσίρου -το 2004 με τα «Αξύριστα πιγούνια» απέσπασε το πρώτο κρατικό βραβείο πρωτοεμφανιζόμενου θεατρικού συγγραφέα- που κάνει πρεμιέρα την Πέμπτη στο «Υπόγειο του Θεάτρου Τέχνης», σε σκηνοθεσία Κωνσταντίνου Αρβανιτάκη.

Τέσσερα ζευγάρια μάτια απ’ όλο το φάσμα της εξουσίας στρέφονται στην υπόθεση της Αννας (Ερρικα Μπίγιου). Τέσσερις ρόλοι χωρίς όνομα στο έργο, αλλά με τη θεσμική τους ιδιότητα: αστυνομικός (Βαγγελιώ Ανδρεαδάκη), βουλευτής (Κλέων Γρηγοριάδης), δικαστής (Δημήτρης Καμπερίδης) και δημοσιογράφος (Γιώργος Πυρπασόπουλος).

Πέριξ αυτών κινούνται η Βάσω (Αλίκη Αλεξανδράκη), μια μεσήλικη μαγείρισσα, η Νάντια (Μυρτώ Αυγερινού), σύζυγος βουλευτή, και ο Γιώργης (Βασίλης Κολοβός), ο ηλικιωμένος αγρότης και παππούς της Αννας, που θα κάνει «ό,τι βάζει ανθρώπου νους» για να μην καταδικαστεί η εγγονή του. Αλλά ο νομοθέτης έχει μεριμνήσει: «Η κλοπή εξαγοράζεται. Οπως και η απόδραση, η απειλή, η δωροδοκία. Ολα εξαγοράζονται. Μόνον η αντίσταση κατά της Αρχής δεν εξαγοράζεται»…

Αυτή ακριβώς η… φωτεινή εξαίρεση στην εξαγορά ποινών έδωσε το δραματουργικό έναυσμα στον Γ. Τσίρο να γράψει το «Τα μάτια τέσσερα», ένα έργο που, με τρόπο διεισδυτικό, δραματικά ειρωνικό, σχολιάζει την κοινωνική ανισότητα. Γιατί, όντως, ο συγγραφέας ανακάλυψε ότι η αντίσταση κατά της Αρχής είναι αδίκημα που δεν εξαγοράζεται ιδιαίτερα στην Ελλάδα.

«Το συζήτησα με κάποιον δικαστικό και ίσα που δεν με πήρε με τις πέτρες. Αυτή ήταν η αφορμή να γεννηθεί το πρόπλασμα της ιστορίας. Είναι κι αυτό ένα έργο κοινωνικό, όπως λέμε. Εύκολα μπορεί να το εκλάβει κανείς και ως «καταγγελία», όμως δεν ήταν αυτή η πρόθεσή μου.

»Ηθελα να σταθώ περισσότερο στους ανθρώπους, ακόμα και σ’ αυτούς που εκπροσωπούν εξουσίες. Με ενδιέφερε η ανάδειξη του ανθρώπινου στοιχείου πάνω τους, παρ όλο που δεν αναφέρονται πουθενά με το όνομα, αλλά με τη θεσμική τους ταυτότητα. Αν και ο χαρακτήρας τους καλύπτεται τελικά από την ιδιότητά τους, οι προσωπικότητες είναι ξεκάθαρες».

– Οταν γράφετε ένα θεατρικό κείμενο, «σκηνοθετείτε» κιόλας το έργο σας;

«Το αποφεύγω γιατί πιστεύω ότι αυτό λειτουργεί δεσμευτικά στη συγγραφή. Επίσης δημιουργεί έναν αδιάρρηκτο κόσμο που στη συνέχεια φέρνει συγκρούσεις με τους ανθρώπους που θ’ αναλάβουν το ανέβασμά του. Κι έπειτα προκύπτουν τόσες γόνιμες αναγνώσεις του έργου στη διάρκεια των δοκιμών, που θα ήταν κρίμα να τις εμποδίσεις».

– Γράφετε και σενάρια. Τώρα βρίσκεται σε στάδιο παραγωγής μια ταινία με τον Γιώργο Τσεμπερόπουλο, αλλά κι ένα ακόμα θεατρικό έργο. Προτιμάτε τη σκηνή ή την οθόνη;

«Ασχολούμενος και με τα δύο, χρησιμοποιώ κάθε φορά διαφορετικά κέντρα σκέψης. Το θέατρο είναι η βάση για τον κινηματογράφο. Μοιάζει δυσκολότερο γιατί απαιτεί εμβάθυνση».

«Η επιτυχία, μια ωραία γεύση»

– Θαυμάζετε ιδιαίτερα κάποιους θεατρικούς συγγραφείς;

«Μου αρέσουν συγγραφείς διαφορετικού θεατρικού ύφους όπως και έργα χωρίς ρεαλιστική βάση, έργα του μεταμοντέρνου θεάτρου με πειραματικό χαρακτήρα, που άλλοτε ευδοκιμούν στη σκηνή κι άλλοτε όχι. Βλέπω παραστάσεις κι όταν είναι καλές παίρνω κουράγιο. Δεν ξέρω ποιο είναι το ύφος μου ως συγγραφέα. Νομίζω ότι απαιτείται ένας ικανός αριθμός έργων καθώς και μια χρονική απόσταση για να με κατατάξω κάπου.

»Θα έλεγα, πάντως, πως, αν η γραφή μου ήταν εικόνα, θα αποτύπωνε τη φωτογραφία μιας παρέας ανθρώπων, τραβηγμένη σε ανύποπτη στιγμή και χωρίς καμιά παραποίηση, που θα «μιλά» για όσα συμβαίνουν μεταξύ τους. Ο ρεαλισμός, όσο κι αν μοιάζει κάτι απλό, είναι πιο δύσκολο είδος. Απαιτεί έλεγχο, μέτρο, οικονομία».

– Κινείστε διακριτικά, παρά την επιτυχία που εισπράξατε μετά τα «Αξύριστα πιγούνια».

«Ποια επιτυχία; Οσοι κάνουμε αυτή τη δουλειά ξέρουμε ότι ύστερα απ’ αυτή την καλή… συγκυρία μένουμε μόνοι, με την οικογένεια και τη δουλειά μας. Η επιτυχία είναι μια ωραία γεύση και τίποτα περισσότερο. Βρίσκομαι καθισμένος μπροστά σ’ έναν τοίχο -όταν γράφω δεν έχω καμιά θέα- κι όλα είναι ξανά στο μηδέν. Μετά τα «Αξύριστα πιγούνια» προσπάθησα να κρατηθώ στην άκρη. Δεν κάνω καμιά λαμπερή δουλειά, δεν είμαι ηθοποιός. Δεν θέλω να με αναγνωρίζουν γιατί αυτό μόνο προβλήματα δημιουργεί». *

  • Της ΕΦΗΣ ΜΑΡΙΝΟΥ – φωτ.: Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ, Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία, Επτά, Κυριακή 25 Οκτωβρίου 2009
Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s